Banner DvhN / LC De kracht van schoonheid

De kracht van schoonheid

Auteur: Wouter Sipma
DvhN / LC  06-09-2025
Logo Dagblad van het Noorden Leeuwarder Courant

Wat mooi is in sport levert niet altijd het beste resultaat op. De tennisser die tot vervelens toe dropshots probeert of de voetballer die alleen maar hakballetjes geeft levert ergernis op – totdat het lukt en een highlight oplevert die de geschiedenisboeken in gaat. Bij dammen is er wel een connectie tussen schoonheid en effectiviteit: mooie structuren zijn ook vaak sterk en mooie zetten zijn ook vaak de beste. Toch is het ook net als bij elke schoonheidservaring subjectief wat de ‘mooiste’ zet is – als de ene speler 48-43 een mooie zet vindt en de ander 49-43, dan is het moeilijk om het eens te worden wat dan de beste zet zou moeten zijn (om nog maar weg te blijven van de discussie over wat ‘de beste zet’ eigenlijk betekent).

Hoe dan ook, Jan Groenendijk is een speler die grote waarde hecht aan esthetiek zowel op als buiten het dambord en daarom is het leuk om te kijken hoe hij schoonheid inzet in zijn partijen. Zijn precisie is fantastisch en daarom weet hij ook met een schone stijl (hij maakt niet altijd vanaf zet 1 oorlog op het bord) sterke spelers kan verslaan, ook als die op remise uit zijn. Een voorbeeld daarvan is zijn overwinning op Ron Heusdens in de zesde ronde van het afgelopen NK in Drachten.

Bord omdraaien Toon / verberg veldnummers Toon / verberg bordnummers Bord kleur Exporteren naar pdn Download als afbeelding

Jan Groenendijk - Ron Heusdens (23-08-2025)

1.32-2819-232.28x1914x233.37-3210-144.41-375-105.34-2923x346.40x2917-217.45-4021-268.39-3416-21De laatste zet van zwart is niet per se een passieve zet, maar zet de witspeler wel voor het blok. 9.32-2818-2210.28x1711x2211.38-3221-2712.32x2126x1713.37-32...Schijf 16 is opgelost, maar wit houdt wat spel doordat 22 er nog staat. 13....12-1814.44-397-1215.43-3813-1916.46-416-1117.41-378-1318.31-2722x3119.36x27...Met zijn laatste zet lijkt Groenendijk aanvallende intenties te hebben; na 19…1-7 is het maar de vraag of wit zich echt sterk op 23 of 24 kan nestelen. 19....20-2420.29x2015x24
Het is moeilijk om de laatste zet en slag van zwart een vraagteken te geven, maar het stelt wit in staat om een strategie te voeren die geënt is op het profiteren van de statische opstelling van zwart op de lange vleugel. Wit heeft diezelfde opstelling, maar met nét een beetje schoner (10 staat er wel en 41 niet) 21.33-28...(!) 21....2-722.39-3318-2223.27x1812x2324.37-311-6Ook na 24...23-2925.34x2317-2226.28x619x26blijft de zwarte stelling licht overhellen naar de lange vleugel. 25.31-27...Heusdens zal de stand na 23-29, 17-22 etc. ingeschat hebben als ongemakkelijk en besluit de clash aan te gaan. Maar zijn komende drie zetten zijn lelijk, terwijl wit wel een mooie structuur houdt. 25....3-8(?) 26.34-3010-1527.30-254-1028.49-44!7-1229.47-41!...Groenendijk heeft het briljant opgebouwd; door zijn basisschijven lang te laten staan heeft hij 47 en 49 op het juiste moment de goede kant op kunnen spelen. De ideeën van de zwarte stand zijn gebaseerd op het pootje 6-11-17, maar omdat naast 12-18 ook 13-18 verhinderd is door 28-22!, 35-30, 44-39, 38-32 etc. is zijn stelling bankroet. 29....11-1630.41-3717-2131.37-3121-2632.44-3926x3733.42x3113-1834.31-266-1135.50-4515-2036.39-3411-1737.34-2923x3438.40x2917-2239.28x1712x2140.26x1719-2341.32-28!...Als je stand goed is, heb je ook de tactiek de tactiek mee: Heusdens gaf op omdat 34-29, 35-30 en 33x2+ volgt. Uit de kunst!

WOUTER SIPMA
woutersipma@gmail.com
(Taal)fout gezien? Mail naar damjournalist@gmail.com.